Reka Morača – Manastir Morača

Morača je reka koja je stvorila jedan od najlepših kanjona u Crnoj Gori, koji odvaja venac Moračkih planina od venca Sinjajevine. Morača izvire u severnoj Crnoj Gori, ispod planine Rzace na visini od 975 metara. U regionu Kolašina pritoke Morače su Koštanica, Sjevernica, Trnovačka Rijeka, Javorski Potok i Slatina, a leve pritoke Mrtvice, Ibrištica, Ratnja, i Slatina, dok su desne pritoke Mrtvice, Ibrištica, Ratnja i Požanjski Potok. Nezavisno od kanjona Platije, Mrtvica, desna pritoka Morače takodje teče gotov celom svojom dužinom kroz manje poznati kanjon od čije lepote zastaje dah. Područje kanjona Morače odlikuju strme padine terena, koji je ispresecan dubokim klisurama i kanjonima. Morača teče prema jugu i posle 113 km se uliva se u Skadarsko jezero. U svom severnom delu toka, Morača je brza planinska reka, koja probija kanjon severno od Podgorice. Po spajanju sa svojom najvećom pritokom, rekom Zetom, severno od Podgorice, Morača ulazi u zetsku ravnicu i teče ovim delom Crne Gore do svog ušća u Skadarsko jezero. Morača je najveća pritoka Skadarskog jezera.

Manastir Morača je srpski pravoslavni manastir, smešten u severnom delu kanjona reke Morače, u centralnoj Crnoj Gori. Manastir Morača je jedan od najmonumentalnijih pravoslavnih srednjovekovnih spomenika Crne Gore, dug preko 24 metara i visok oko 20 metara. Osnovao ga je 1252. godine knez Stefan Nemanjic, sin Vukana Nemanjića, kralja Zete, unuk Stefana Nemanje. Podaci o osnivaču manastira Morače su upisani iznad zapadnog portala, iznad kojih je prvobitna freska Bogorodice sa Hristom i dva anđela, naslikana oko 1260. godine. Manastir Morača je sagrađen na važnom trgovačkom putu, koji je vodio od primorja, preko Trebinja, Grahova, današnjeg Kolašina koji se u to vreme nalazio na levoj obali Tare, Brskova, Sjenice, Niša do Sofije i Carigrada. Komleks manastira Morače se sastoji od crkve posvećene Uspenju Presvete Bogorodice, manje crkve posvećene Svetom Nikoli i konaka za smeštaj gostiju i putnika. Glavna kapija Manastira Morače ima visok zid sa dva ulaza. Glavna crkva je velika jednobrodna građevina raškog arthiektonskog stila, sa kubetom i pripratom, značajno drugačija od crkava građenih u to doba na primorju. Glavni portal manastira Morače je izgrađen u romaničkom stilu.

Pored arhitekture, freske manastira Morače predstavljaju posebnu vrednost. Dobro je očuvana freska iz 13. veka, sa 11 kompozicija o životu svetog proroka Ilije, koji ima značajnu ulogu u grčko-pravoslavnoj crkvi. Prema Biblijskim tekstovima, Sveti prorok Ilija je dao duh i snagu Svetom Jovanu Krstitelju, Isusovom prethodniku. Sveti Ilija je u mnogim slovenskim zemljama poznat kao vrhovni slovenski Bog oluje, grmljavine i gromova – Sveti Ilija Gromovnik, koji se kroz raj vozi u kočijama i upravlja kišom i snegom. U slikarstvu manastira Morače se posebno ističe freska proroka Ilije, kome doleće crni gavran, noseći u kljunu komad hleba, ogladnednom isposniku, što je duboka scena iz Starog zaveta. Ova freska je u mnogo boljem stanju nego druge freske naslikane u 16. veka. Ostale freske manastira Morace su stradale u prvoj polovini 16. veka, kada su Turci osvojili manastir i teško ga oštetili. Tada su takođe skinuli olovni krov sa crkve.

Očaravajući Balkan

Planinarenje u Crnoj Gori – srednja tura

Planinarenje u Crnoj Gori – lagana tura

Tura Srbija i Crna Gora

Balkanska tura Srbija – Crna Gora – Bosna i Hercegovina

 

SHARE IT: