Crkva Svetog Đorđa Oplenac

Crkva Svetog Đorđa Oplenac

Topola je varošica udaljena 72 km južno od Beograda. Oplenac je istorijsko mesto srpske i jugoslovenske dinastije Karađorđević, koja je naizmenično vladala Srbijom, smenjujući se sa dinastijom Obrenović, nakon što su Srbija i Balkan oslobođeni od Otomanske viševekovne vlasti, kao i pre Drugog svetskog rata, tokom koga je komunistička partija došla na vlast i Jugoslavija postala republika. Danas je Topola poznata kao mesto u kome se nalazi spomenička celina i istorijsko-memorijalni kompleks Oplenac /nazvan po uzvišenju koje dominira iznad grada/ u kome su sahranjeni svi članovi kraljevske porodice Karađorđević. Time je Oplenac u srcima svih srpskih monarhista. Oplenac obuhvata Mauzolej Karađorđevića – crkva Svetog Đorđa koja je zadužbina Kralja Petra I Karađorđevića, prostrani raskošno uređeni park, vilu Kralja Aleksandra I Karađorđevića, vilu kraljice Marije, kuću kralja Petra, hotel “Karađorđe”, vinograde i kraljevske podrume. Kralj Petar I Karađorđevic je umro 16. avgusta 1921. godine, a njegov naslednik, Kralj Aleksandar I Karađorđević se lično starao o završetku kraljevske zadužbine i crkve. Kralje Petar I je srpskom narodu verovatno najomiljeniji i najvoljeniji vladar. Posle šestogodisnjeg ratovanja /1912-1918/ postao je prvi kralj Srba, Hrvata i Slovenaca. Lagano i uzdrano je potvrdio da je jedan od najboljih liberalnih vladara Evrope, i kasnije, u Balkanskim ratovima, kojima su Turci isterani iz Makedonije i Stare Srbije, potvrdio se i kao velicanstven vojnik. Odbio je ponudu da u poznoj starosti napusti zemlju kojoj je pretila okupacija Austrougarske, kojom je započeo Prvi svetski rat. Kralj Peter I Karađorđevic je prošao albansku golgotu kroz Prokletije – povlačenje oko 110000 vojnika srpske vojske i stanovnika preko albanskih planina, pred nadmocnom vojskom Austro-ugarske carevine i napadima albanskih vojnika.

U Mauzoleju na Oplencu, tj. veličanstvenoj petokupolnoj Crkvi Svetog Đorđa, sa četiri kupole na krajevima krsta i petom, većom, nad njihovim presekom, građenoj po projektu arhitekte Koste Jovanovića, dominiraju mozaici izvanredne lepote koji pokrivaju površinu od 3500 m2 i predstavljaju kopije fresaka preko 60 srpskih srednjovekovnih manastira. Na mozaicima oplenačke crkve se nalazi čak 725 slikanih kompozicija sa 1500 figura iz šezdesetak srpskih manastira i crkava. Arhitektonska vrednost Oplenca je u monumentalnom srpsko-vizantijskom stilu gradnje crkve Svetog Đorđa, koja je obložena belim mermerom sa Venčaca. Poseban utisak raskoši i bogatstva ostavlja pod izveden od raznobojnog poliranog mermera. U severnoj pevnici Crkve Svetog Đorđa se nalazi sarkofag Kralja Petra, a u južnoj pevnici Karađorđa, osnivača dinastije Karađorđević.

Vođa Prvog srpskog ustanka vozd Đorđe Petrović, poznatiji po nadimku Karađorđe je rođen u obližnjem selu. Nakon požara 1804. godine, koji su podmetnuli Turci u znak odmazde zbog srpskog ustanka, Karađorđe gradi odbrambenu rezidenciju u Topoli, koja postaje sedište srpskog ustaništva. U lepom parku u Topoli, nekadašnjeg trospratnog utvrđenja, neprobojnih zidova i majušnih prozora, stoji danas spomenik vođi Karađorđu, dok je Karađorđeva rezidencija pretvorena u zanimljiv Muzej. Kraljev vinski podrum je takode deo ove celine, kraljeva vila i nekoliko drugih građevina.

SHARE IT: